NOMLANISH ASOSIGA TAMGʻA YOKI MAXSUS BELGILAR SABAB BOʻLGAN ETNONIMLAR BILAN BOGʻLIQ JOY NOMLARI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.17615231Abstract
Har qanday etnonimning oʻz ma’nosi, kelib chiqishi bilan bog‘liq asoslar mavjud. Ba’zi bir etnonimlar qadimiy soʻz boʻlgani bois ma’nosini tushunish qiyin. Odatda xalq, millat, shuningdek, qabilalar, yirik urugʻlarning nomlari qadimiy boʻladi. Qadimda shaxsni qaysi urugʻ va qabilaga mansubligini anglatuvchi hujjat boʻlmagan, lekin tana a’zolarida: yuzi yoki yelka, qoʻl qismida turli xil belgilar boʻlgan. Masalan: 1) hindular yoki ibtidoiy jamoaga tegishli odamlar yuz va qoʻllariga turli ranglardan belgilar chizganlar; 2) loʻlilarda tananing yuz va qoʻl qismlariga turli xil belgilar qoʻyilgan; 3) hozirda ham tamgʻa sanalmasa-da ayrim odamlarda turli xil rasm, ism va soʻzlar tasviri tushirilgan tatirovka, nakolka yozuvlari bor. Ushbu belgilar etnik jamoalarni farqlash uchun belgi, tamgʻa vazifasini bajargan va shu asosida ham yangi etnik jamoa nomi paydo boʻlgan [2].
References
Нафасов Т. Ўзбек уруғ ва қабилаларининг номланишида тамғанинг роли // Ўзбек тили ва адабиёти. –Тошкент, 2006. - № 2.
Эргашев А. Андижон вилояти этнотопонимларининг ареал-ономастик тадқиқи: Филол. фанлари номзоди ... дисс. – Тошкент, 2012.
Қораев С. Ўзбекистон вилоятлари топонимлари. – Тошкент, 2005.
Нафасов Т. Қашқадарё қишлоқномаси. – Тошкент: Муҳаррир, 2009.
Троицкая А.Л. Каталог архива Кокандских ханов XIX века. – Москва: Наука, 1968.
Охунов Н. Жой номлари таъбири. – Тошкент: Ўзбекистон, 1994.