SUN’IY INTELLEKT ASOSIDA TALABALARNING XORIJIY TIL KOMPETENSIYALARINI RIVOJLANTIRISH: MUAMMOLAR, IMKONIYATLAR VA INNOVATSION YONDASHUVLAR
DOI:
https://doi.org/10.5281/Keywords:
sun’iy intellekt, generativ sun’iy intellekt, ChatGPT, xorijiy til, til kompetensiyasi, oliy ta’lim, raqamli pedagogika, akademik halollik, innovatsion ta’lim, raqamli transformatsiya.Abstract
Mazkur maqolada sun’iy intellekt texnologiyalarining oliy ta’lim tizimida talabalarning xorijiy til kompetensiyalarini rivojlantirishdagi o’rni ilmiy jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqotda generativ sun’iy intellekt vositalari, jumladan ChatGPT, Grammarly, Duolingo va ELSA Speak platformalarining til o’rganish jarayonidagi imkoniyatlari, afzalliklari va mavjud muammolari yoritilgan. Shuningdek, sun’iy intellektning akademik halollik, tanqidiy fikrlash, mustaqil ta’lim hamda raqamli kompetensiyalarni shakllantirishga ta’siri zamonaviy ilmiy manbalar asosida baholangan. Maqolada sun’iy intellektni oliy ta’lim tizimiga samarali integratsiya qilish bo’yicha ilmiy-amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan hamda kelajakdagi ta’lim modelida inson va sun’iy intellekt hamkorligining ahamiyati asoslab berilgan.
References
1.UNESCO. Guidance for Generative AI in Education and Research. Paris: UNESCO, 2023.
2.OECD. Artificial Intelligence in Education: Challenges and Opportunities. Paris: OECD Publishing, 2024.
3.Holmes W., Bialik M., Fadel C. Artificial Intelligence in Education: Promises and Implications for Teaching and Learning. Boston: Center for Curriculum Redesign, 2019.
4.Luckin R. Machine Learning and Human Intelligence: The Future of Education for the 21st Century. London: UCL Institute of Education Press, 2018.
5.Zawacki-Richter O., Marín V.I., Bond M., Gouverneur F. Systematic review of research on artificial intelligence applications in higher education // International Journal of Educational Technology in Higher Education. 2019. Vol. 16. Article 39.
6.Kasneci E., Sessler K., Küchemann S. Et al. ChatGPT for good? On opportunities and challenges of large language models for education // Learning and Individual Differences. 2023. Vol. 103. Article 102274.
7.Richards J.C., Rodgers T.S. Approaches and Methods in Language Teaching. 3rd ed. Cambridge: Cambridge University Press, 2014.
8.Brown H.D., Lee H. Teaching by Principles: An Interactive Approach to Language Pedagogy. 4th ed. New York: Pearson Education, 2015.
9.Harmer J. The Practice of English Language Teaching. 5th ed. Harlow: Pearson Education, 2015.
10.Chapelle C.A. Computer Applications in Second Language Acquisition. Cambridge: Cambridge University Press, 2001.
11.Nation I.S.P. Learning Vocabulary in Another Language. 2nd ed. Cambridge: Cambridge University Press, 2013.
12.O’zbekiston Respublikasi. “Ta’lim to’g’risida”gi Qonun. O’RQ-637, 2020-yil 23-sentabr.
13 O’zbekiston Respublikasi Prezidenti. “Raqamli O’zbekiston – 2030” strategiyasi to’g’risida. PF-6079-son Farmon, 2020-yil 5-oktabr.
14.O’zbekiston Respublikasi Prezidenti. 2022–2026-yillarga mo’ljallangan Yangi O’zbekiston taraqqiyot strategiyasi to’g’risida. PF-60-son Farmon, 2022-yil 28-yanvar.
15.OpenAI. ChatGPT. Research and Product Information. 2025.