“OʻTGAN KUNLAR” ASARIDA ETNOGRAFIZMLAR TAHLILI
DOI:
https://doi.org/10.5281/Keywords:
etnografizm, milliy an’ana, urf-odat, marosim leksikasi, “Oʻtgan kunlar”, sovchilik, nikoh, mahr, kiyim-kechak, taom nomlari, milliy madaniyat, leksikologiyaAbstract
Mazkur maqolada “Oʻtgan kunlar” asarida uchraydigan etnografizmlar tizimli ravishda tahlil qilinadi. Etnografik leksikaning nazariy asoslari hamda o‘zbek tilshunosligida shakllanish jarayoni yoritilib, asarda aks etgan milliy urf-odatlar, marosimlar, kiyim-kechak va taom nomlari bilan bog‘liq birliklar lingvistik va madaniy jihatdan o‘rganiladi. Xususan, sovchilik, unashtirish, nikoh va to‘y marosimlari bilan bog‘liq etnografizmlar orqali o‘zbek xalqining an’anaviy turmush tarzi, ijtimoiy munosabatlari va qadriyatlari ochib beriladi. Shuningdek, kiyim-kechak va taom nomlariga oid birliklar misolida milliy mentalitetning til orqali ifodalanishi ko‘rsatib beriladi. Tadqiqot natijasida etnografizmlar nafaqat til boyligini, balki xalqning tarixiy-madaniy merosini aks ettiruvchi muhim vosita ekanligi asoslanadi.
References
1. Абдиев М.Б. Соҳавий лексиканинг систем таҳлили: Филол. фанлари д-ри...дисс. автореф. Тошкент, 2005.
2. Абдуазизов А. Ўзбек тили фонологияси ва морфонологияси. Тошкент, 1994
3. Abduvaliev M. Toʻsiqsizlik maydoni va uni tashkil etuvchi sintaktik birliklar // Oʻzbek tili va adabiyoti. Toshkent, 1988
4. Жўраев М. Нарзиқулова М. Миф, фольклор, адабиёт. Т.: Алишер Навоий номидаги Ўзбекистон миллий кутубхонаси нашриёти, 2006. – 184 6.
5. Жўраев М., Худойқулова Л. Маросимнома. Ўзбек халкининг урф-одат ва маросимлари ҳақида қисқача маълумотнома. Т.: Фан, 2008. – 48 б.
6. Qaxxarova M. Oʻzbek etnografizmlarining sistemaviy tatqiqi. Nomzodlik dissertatsiyasi avtoreferati. T., – 2009
7. Qodiriy A. Oʻtkan kunlar. – T, Gʻofur Gʻulom nimdagi nashriyot -matba ijodiy uyi – 2018
8. Safarov O.S., Mahmudov M.X. Oila ma’naviyati. – T: Ma’naviyat 2009. – B. 101-102.
9. Ўзбек тилининг изоҳли луғати. 2 томлик. 1-том. Т, 1981.
10. Ўзбек тилининг изоҳли луғати. 2 томлик. 2-том. Т, 1981.
