O‘ZBEK MILLIY KASHTACHILIGINING MILLIY QADRIYATLAR TIZIMIDAGI O‘RNI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.19564105Keywords:
o‘zbek kashtachiligi, so‘zana, iroqi, moddiy madaniyat, milliy o‘zlikni anglash, postsovet O‘zbekiston, to‘qimachilik ramziyligi, madaniy xotira, Markaziy Osiyo hunarmandchiligi.Abstract
Ushbu tezisda o‘zbek milliy kashtachiligining, xususan, so‘zana va iroqining oila mustahkamligi, serfarzandlik, ma’naviy himoya va jamoaviy hamjihatlik kabi milliy qadriyatlarni ifodalovchi asosiy vosita sifatidagi ahamiyati o‘rganiladi. Tadqiqotda kashtachilikning Temuriylar davridan boshlab, XIX asr hududiy an’analari orqali mustaqillikdan keyingi O‘zbekistonda qayta tiklanishigacha bo‘lgan tarixiy taraqqiyoti kuzatiladi, naqshlarning ramziy ma’nolari hamda ularning marosimlar va kundalik hayotdagi o‘rni tahlil etiladi. Ishda kashtachilik bir vaqtning o‘zida ham madaniy xotira xazinasi, ham zamonaviy milliy o‘zlikni shakllantirish quroli bo‘lib xizmat qilishi etnografik, o‘zbek olimlari tadqiqotlari va moddiy madaniyatga oid yondashuvlar asosida dalillanadi.
References
Андреев М. С. Орнамент Средней Азии. – М.: Государственное издательство, 1928. – 145 с.
Бикжанова М. А. Ташкентская вышивка XIX–XX веков. – Ташкент: Издательство Академии наук УзССР, 1948. – 112 с.
Пугаченкова Г. А., Ремпель Л. И. История искусств Узбекистана с древнейших времен до середины XIX века. – М.: Искусство, 1965. – 356 с.
Сухарева О. А. Сузани: Среднеазиатская декоративная вышивка. – М.: Восточная литература РАН, 2006. – 210 с.
Uzbekistan: Heirs to the Silk Road / ed. by J. Kalter, M. Pavaloi. – London; New York: Thames & Hudson, 2003. – 240 p.
Gyul E. Heavenly Gardens and Earthly Gardens: The Embroidery of Uzbekistan: The Hidden Meaning of Sacred Texts. – Moscow: Marjani Foundation, 2013. – 198 p.
